Jaką zastosować domową stację uzdatniania wody?

Pierwszym krokiem przy wyborze odpowiedniego systemu uzdatniania wody jest wykonanie jej analizy fizykochemicznej . Znając parametry jakim powinna odpowiadać woda zgodnie z wymaganiami Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi będziemy wiedzieli jakie parametry są przekroczone, które należy poprawić. W większości wód głębinowych w Polsce, mamy do czynienia z przekroczeniem dopuszczalnych wartości żelaza i manganu ,amoniaku, podwyższoną utlenialnością. Najczęściej stosowanymi metodami jej uzdatniania jest : napowietrzanie, odżelazianie, odmanganianie, zmiękczanie, filtracja na węglu aktywnym, dezynfekcja wody. Drugim czynnikiem wpływającym na dobór urządzeń są nasze wymagania. Możemy zastosować układ podstawowy, gwarantujący usunięcie przekroczonych parametrów fizykochemicznych i na tym poprzestać, lub rozbudować stację uzdatniania o dodatkowe urządzenia, jak filtr węglowy, zmiękczacz, czy system ultrafiltracji, czy zestaw filtrów montowanych w szafce pod zlewozmywakiem, jakie dodatkowo poprawiają właściwości organoleptyczne wody, czy zapewniają bezpieczeństwo bakteriologiczne wody.

Poniżej przedstawiono parametry wody jakie powinna spełniać wodą przeznaczona do picia.

barwa mg Pt/l 15
mętność mg/l 1
zapach akceptowalny  
odczyn pH 6,5-9,5
przewodność μS/cm w 20°C 2500
amoniak mg/l 0,5
azotany mg/l 50
azotyny mg/l 0,5
chlorki mg/l 250
chlor wolny mg/l 0,1-0,3
mangan mg/l 0,05
twardość ogólna Mg CaCO3/l 60-500
twardość niewęglanowa mval/l -
utlenialność mg O2/l 5
żelazo mg/l 0,2
bakterie grupy coli liczba bakterii w 100 ml próbki 0
escherichia coli
lub bakterie
grupy coli typ kanałowy (termotolerancyjne)
liczba bakterii w 100 ml próbki 0
enterokoki liczba bakterii w 100 ml próbki 0
ogólna liczba bakterii w 37 °C po 24h liczba bakterii w 100 ml próbki 20
clostridia redukujące siarczany liczba bakterii w 100 ml próbki 0

Na podstawie otrzymanych wyników badań wody, firmy oferujące urządzenia do uzdatniania będą w stanie dobrać odpowiednią metodę filtracji, oraz typ urządzeń. W wielu przypadkach stosowany jest zestaw kilku urządzeń zapewniających otrzymanie wody o wymaganych właściwościach fizykochemicznych.
W przypadku uzdatniania wody z wodociągu miejskiego, gdzie ulega ona wtórnemu zanieczyszczeniu metody jej uzdatniania są następujące : filtracja mechaniczna, zmiękczanie wody ( do 80% ilości wody), filtracja na węglu aktywnym, dezynfekcja.

W domowych instalacjach uzdatniających wodę najczęściej stosowane urządzenia i technologie to:
  • Filtracja mechaniczna (filtry mechaniczne - wstępne) – zadaniem tych filtrów jest wyłapanie zanieczyszczeń takich jak: piasek, rdza. Przewidziane są one do montażu na wejściu wody do budynku jako pierwszy etap uzdatniania.
  • Odżelazianie/Odmanganianie ( Filtry odżelaziająco-odmanganiające) – usuwają żelazo, mangan, siarkowodór oraz dodatkowo zmniejszają zabarwienie i mętność wody. Aby proces przebiegał odpowiednio woda przed filtracją musi być napowietrzona. Do tego celu służy aspirator, który w momencie załączenia pompy głębinowej zasysa powietrze z otoczenia. W dalszym etapie w zbiorniku hydroforowym (bez przepony) następuje utlenienie związków żelaza i manganu i wytrącenie ich do formy 3+. Dopiero tak wytrącone żelazo i mangan wyłapywane są w filtrach odżelaziających.
  • Filtracja na węglu aktywnym ( filtry węglowe) – przeznaczone są do poprawy właściwości organoleptycznych wody, takich jak barwa, smak, zapach. Usuwają z wody chlor i związki chloropochodne, związki organiczne, pestycydy, fenole.
  • Zmiękczanie (zmiękczacze) – usuwają jony wapnia i magnezu (powodujące twardość wody) i zastępują je jonami sodu. Twardość wody przyczynia się do powstawania osadów wapnia w instalacji. Obecnie popularne są urządzenia ze złożami wielofunkcyjnymi (zmiękczanie, odżelazianie, odmanganianie w jednym). Jednak zastosowanie takiego urządzenia jest ograniczone, uwarunkowane jest wynikami analizy wody surowej, gdyż nie w każdym przypadku można je zastosować by spełnić wszystkie wymagania stawiane wodzie pitnej przez SANEPID. Dotyczy to głównie twardości wody, która nie powinna być niższa niż 60 mg CaCo3. (4 dH). Woda przeznaczona do spożycia nie może być zupełnie pozbawiona wapnia i magnezu, inaczej mówiąc zmiękczona do „0”, dlatego konieczny jest bypass na instalacji, w celu jej podmieszania do wymaganej twardości . Z tej przyczyny aby zmiękczacz był ekonomiczny i woda po nim spełniała wymagane parametry, zmiękczaniu powinno być poddawane tylko ok. 60 -80% ilości wody.
  • Ultrafiltracja wody. Jest to technika membranowa. Urządzenia działające na tej zasadzie, usuwają z wody ponad 99% bakterii, wirusów i cyst. W porównaniu z popularnymi systemami odwróconej osmozy nie usuwają z wody niezbędnych dla człowieka pierwiastków jak wapń czy magnez. Systemy te montowane są na głównym wejściu wody do budynku lub jako element filtracyjny w szafce pod zlewozmywakiem . Gwarantują one uzyskanie wody o bardzo wysokiej jakości.
  • Dezynfekcja wody – Sterylizatory UV – niszczą bakterie i wirusy za pomocą promieniowania ultrafioletowego, emitowanego przez specjalne promienniki.
Ile kosztują domowe urządzenia do uzdatniania wody?

Koszt domowej stacji uzdatniania wody zależy od jakości wody oraz zużycia wody. W wielu przypadkach prawidłowość jest taka, iż w przypadku gorszej jakości wody oraz zwiększonego jej zużycia, koszt stacji rośnie. Cena również rośnie w przypadku naszych dodatkowych wymagań (jeśli chcemy zastosować wyłącznie filtr mechaniczny i zmiękczacz, czy dodatkowo zainstalować również filtr węglowy, czy system dezynfekcji).
Stosując wyłącznie odżelaziacz i odmanganiacz do wody, koszt urządzenia wyniesie ok 2800-3500 PLN wraz z montażem.
Rozbudowując dodatkowo stację o zmiękczacz do wody zapłacimy za niego ok. 1800-2700 zł. (w cenie wliczony jest filtr mechaniczny jaki powinien być zainstalowany przed każdym zmiękczaczem). Na rynku obecnie można kupić sporo tańsze urządzenia , ale te zupełnie tanie nie gwarantują długotrwałej i bezawaryjnej pracy, nie są ekonomiczne (zużycie wody i soli) lub w przypadku jakiejkolwiek awarii koszt naprawy będzie znaczący w porównaniu z kolejnym nowym takim samym urządzeniem, z tej przyczyny nie będzie się opłacało ich naprawiać.
Porównując ceny urządzeń należy wziąć pod uwagę kilka elementów: czy jest to zmiękczacz kompaktowy czy z oddzielnym zbiornikiem na solankę, jaką ma pojemność jonowymienną czy ilość żywicy ,jaki system sterowania posiada dane urządzenie, zużycie wody i soli w czasie eksploatacji, jego wyposażenie (często obecnie można kupić zmiękczacz z generatorem chloru, który wytwarza niewielką dawkę chloru, za pomocą którego w czasie regeneracji dezynfekowane jest złoże jonowymienne), serwis gwarancyjny i pogwarancyjny.

  • Filtr węglowy to koszt ok. 2300 zł – Jeśli woda wymaga jedynie niewielkiej poprawy jakości można zastosować filtr narurowy, z wymiennym wkładem, który kosztuje ok. 350 – 450 zł za obudowę i od 80 do 150 zł za wkład. Wymiany wkładu dokonuje się co 3-6 miesięcy. Nie należy dopuszczać do dłuższej eksploatacji wkładów wymiennych , gdyż może powstawać na nich flora bakteryjna.
  • Lampy Ultrafioletowe UV dla domu jednorodzinnego to koszt ok. 1400 zł. Wymiana promiennika w lampie to koszt ok. 150 PLN. Promiennik wymieniamy średnio co 12 miesięcy.
Jaki jest koszt uzdatnienia wody?

PONIŻEJ PRZEDSTAWIAMY SPOSOBY UZDATNIANIA WODY dla 3 przypadków:
2 dla własnego ujęcia oraz 1 dla zasilania budynku z instalacji miejskiej.
ZAŁOŻENIE DOBORU: URZĄDZENIA DLA RODZINY 4-OSOBOWEJ

ANALIZA NR 1
DANE WYJŚCIOWE : przekroczona zawartość żelaza i w niewielkim stopniu manganu. Woda jest lekko mętna ma zmienioną barwę. Brak bakterii.
Dobór urządzeń:
Propozycja firmy Watersystem

  • Filtr WP20 M + wkład wymienny 25 mikronowy
  • Zmiękczacz Orion 30 (usuwa żelazo, mangan, twardość wody; głowica ze sterowaniem czasowym, generator chloru)
  • Lampa bakteriobójcza TV5 (usuwa bakterie)

Filtr + zmiękczacz: 2 700 PLN
Lampa bakteriobójcza: 1 600 PLN
Montaż: 400 – 650 PLN
Łączny koszt: 4 700 – 4 950 PLN

ANALIZA NR 2
DANE WYJŚCIOWE: przekroczona zawartość żelaza i manganu. Woda posiada zmieniona barwę, oraz podwyższoną mętność. Pod względem bakteriologicznym woda odpowiada wymaganiom sanitarnym.
Dobór urządzeń:
Propozycja firmy Watersystem

  • Odżelaziaczo-odmanganiacz Eurofilter 585 GR1209
  • Filtr mechaniczny WP20 M + wkład wymienny 25 mikronowy
  • Zmiękczacz Orion 20 (usuwa twardość; głowica ze sterowaniem objętościowym, generator chloru)
  • OPCJA - Filtr węglowy BB10

Odżelaziaczo-odmanganiacz: 2 900 PLN
Filtr + zmiękczacz: 2 400 PLN
Montaż: 300 – 600 PLN
Łączny koszt: 5 600 – 5 900 PLN
Opcjonalny filtr węglowy: 450 PLN

ANALIZA NR 3
DANE WYJŚCIOWE: wysoka zawartość żelaza i manganu, zapach nieakceptowalny, siarkowodór. Woda bardzo twarda.
Dobór urządzeń:
Propozycja firmy Watersystem

  • Aspirator 1”
  • Odżelaziaczo-odmanganiacz Eurofilter 585 MN1209
  • Filtr mechaniczny WP20 M + wkład wymienny 25 mikronowy
  • Zmiękczacz Orion 30

Aspirator: 460 PLN
Odżelaziaczo-odmanganiacz: 2 900 PLN
Filtr + zmiękczacz: 2 700 PLN
Montaż: 600 – 800 PLN
Łączny koszt: 6 700 – 6 900 PLN

Ceny netto. Do cen należy doliczyć podatek Vat.

Przykładowe parametry fizykochemiczne

      Nr.1 Nr.2 Nr.3
barwa mg Pt/l 15 8 9 18
mętność mg/l 1 1 1 2
zapach akceptowalny   Akc. Akc. Nie akcept.
(siarkowodór)
odczyn pH 6,5-9,5 7,2 7,65 7,45
przewodność μS/cm w 20°C 2500 465 687 657
amoniak mg/l 0,5 0,14 0,36 0,26
azotany mg/l 50 14 22 21
azotyny mg/l 0,5 0,09 0,02 0,02
chlorki mg/l 250 4,3 104 105
chlor wolny mg/l 0,1-0,3 0,22 0,21 0,0
mangan mg/l 0,05 0,058 0,055 0,15
twardość ogólna Mg CaCO3/l 60-500 234 380 490
twardość niewęglanowa mval/l - - - -
utlenialność mg O2/l 5 2,1 1,5 1
żelazo mg/l 0,2 1,0 0,4 2,55
bakterie grupy coli liczba bakterii w 100 ml próbki 0 0 1 0
escherichia coli
lub bakterie
grupy coli typ kanałowy (termotolerancyjne)
liczba bakterii w 100 ml próbki 0 0 0 0
enterokoki liczba bakterii w 100 ml próbki 0 0 0 0
ogólna liczba bakterii w 37 °C po 24h liczba bakterii w 100 ml próbki 20 0 27 0
clostridia redukujące siarczany liczba bakterii w 100 ml próbki 0 0 2 0